فیلمهای انتخابی جشنواره، چه خوب و چه بد، در هر صورت حدیث نفس دورانی است که فیلمساز در آن نفس میکشد. بازخوانی دلمشغولی سینماگران از شرایط ملتهب جامعهای است که سینمای اکرانش به درد بیدردی دچار است و الگویش کپیبرداری پاستوریزه از سینمای دههٔ پنجاه. در چنین وضعیتی مشقهای فیلمسازان فیلم کوتاه هرچند بدخط و احیاناً ناخوانا بسیار غنیمت است. این فیلمها یا تجربیاند یا داستانی. فیلمهای تجربی به موج جدید و گاه بازیگوشانهٔ سینما تعلق دارد که دنیا را فراتر از یک روایت یا کپی برابر اصل میبیند و دوست دارد در ساختار و نگاه، طرحی نو دراندازد. در این فیلمها فیلمساز بیشتر درگیر لحظههای ناب تصویری است.
فیلمهای داستانی بیشتر از جنس سینمای مستقل قصهگو هستند که گاه فقط خط قصهٔ جسورانهای دارند و بیشتر از همین ایده پیش نمیروند. در این بین با فیلمهایی هم روبهروییم که به دلیل شکل نوی داستانگویی و ساختارشکنی در فرم، بیننده را در ماهیت داستانی یا تجربی بودنش مردد میکند و در این مجموعه با انواع و اقسام این فیلمها زیر عنوان فیلم کوتاه داستانی روبهروییم.
اگر جامعه را آبشخور اصلی فیلمسازان فرض کنیم و ایدهها و موضوعاتی را که به آن میپردازند برگرفته از محیط خودمان بدانیم، سؤال این است: چه اتفاقی در جامعهٔ ما افتاده که انعکاس آن در کارنامهٔ یکیدوسالهٔ فیلمسازان جوان به شکل مرگ، خودزنی، پرخاش، افسردگی، ناامیدی، انفعال و دیگر امواج منفی نمایان شده؟ چرا در این فیلمها ترس این قدر به جان آدمها افتاده؟ چرا این همه پنهانکاری در تاروپود روابط آدمهای این فیلمها ریشه دوانده؟ مشاجرههایی که به صورت فرساینده درون هستهٔ مرکزی هر قصه اتفاق میافتد نشانهٔ چیست؟ بدون هیچ اغراقی در تمام فیلمهای جشنواره آدمها با الفاظ رکیک به هم دشنام میدهند و با یک نخ سیگار خود را آرام میکنند. چرا؟
منظور، زیر سؤال بردن فیلمسازان جوانی که این فیلمها را ساختهاند نیست. وظیفهٔ آنها بازتاب صادقانهٔ واقعیت پیرامون خودشان است که این کار را بیهیچ پنهانکاری انجام دادهاند. افسوس من برای همین واقعیت موجود است! واقعیتی که نمایش آن به صورت تابو درآمده است. نگاه کنید به نام بعضی از این فیلمها: این پسر به یک کلیه نیاز دارد، اتاق کثیف، خداحافظ آشغال، رنگها همه سیاه هستند، رؤیای آمریکایی، سوگ سهراب، فروپاشی، هر چی شما بگین، یادداشتهای زیرزمینی، یکی از همین روزها خسرو میمیرد و… از ویژگیهای این فیلمها تلاش برای عبور از خط قرمزهاست و جسارتهایی که فیلمسازان در زمینهٔ ایده، ساختار و فرم به خرج دادهاند.
ویدئو: کانال آپارات «ایران مال»